Didier Reynders reageert op de goedkeuring van het internationale verdrag over wapenhandel

Datum: 02 april 2013

Vicepremier en minister van Buitenlandse Zaken, Buitenlandse Handel en Europese Zaken Didier Reynders benadrukt het belang van het internationale verdrag over de wapenhandel (Arms Trade Treaty, ATT), dat op 2 april met overgrote meerderheid werd goedgekeurd in de Algemene Vergadering van de VN. Vorige week was de aanvaarding bij consensus onmogelijk gemaakt door enkele landen. De goedkeuring van het verdrag over de wapenhandel is een impuls voor de multilaterale diplomatie. Het is de eerste keer in jaren dat over zo een gevoelig veiligheidsthema een mondiaal akkoord wordt bereikt.

Het verdrag kwam tot stand na jaren voorbereidend werk en onderhandelingen. België en de EU-partners hebben zich ingezet om een aantal duidelijke criteria te bepalen voor de uitvoer van wapens, waaronder respect voor mensenrechten en voor het internationale humanitaire recht. Uitvoer van wapens is verboden als ze zouden kunnen worden gebruikt voor genocides, misdaden tegen de menselijkheid of oorlogsmisdaden. Er is een speciale verwijzing opgenomen om het risico te evalueren dat uitgevoerde wapens zouden kunnen worden gebruikt voor geweld omwille van de seksuele geaardheid of tegen burgers, in het bijzonder vrouwen en kinderen. België heeft gepleit om in de exportcriteria een clausule over kindsoldaten op te nemen, zoals dat in de Belgische wetgeving ook het geval is.

Het toepassingsveld van het verdrag is breed en omvat naast oorlogswapens ook kleine en lichte wapens, munitie en onderdelen. Uitvoer, invoer, doorvoer en tussenhandel worden gecontroleerd. Het verdrag wil de wapenhandel transparanter maken en tot gelijke spelregels voor iedereen bijdragen.

Zoals met elk compromis is een evenwicht gevonden tussen de soms sterk uiteenlopende standpunten van de deelnemende landen. Niet al onze voorstellen werden aanvaard. Maar dit verdrag is niet het eindpunt. Er komt een opvolgingsproces en er zal over amendementen kunnen worden gestemd. Het verdrag kan een verschil maken in de gangbare praktijken. De gemeenschappelijke aanpak om te voorkomen dat wapens in een illegaal circuit verzeilen, komt ten goede aan mensen die dagelijks met gewapende conflicten en geweld worden geconfronteerd. Didier Reynders roept alle landen op het evenwichtige resultaat van de onderhandelingen te respecteren en het verdrag te tekenen en te ratificeren.

Na 50 ratificaties zal het verdrag in werking treden. In België moeten het federale parlement en de parlementen van de gewesten zich uitspreken. België blijft gebonden door de soms verdergaande gedragsregels voor wapenhandel, die in de Europese Unie zijn overeengekomen.